Thủy điện tích năng Đông Phù Yên 28.000 tỷ khởi công 15/11: có gì?
Sơn La dự kiến khởi công thủy điện tích năng Đông Phù Yên ngày 15/11/2026: gần 28.000 tỷ đồng, 1.200 MW, 425 ha đất, có cáp treo qua hồ, phát điện giai đoạn 1 năm 2030.
Ngày 15/11/2026, tỉnh Sơn La dự kiến khởi công Dự án Thủy điện tích năng Đông Phù Yên – công trình gần 28.000 tỷ đồng, công suất 1.200 MW, có cả tuyến cáp treo vắt qua lòng hồ. Quy mô công suất của dự án ngang với Bác Ái, công trình thủy điện tích năng đầu tiên của cả nước đang thi công ở miền Trung.
Cụm từ “thủy điện tích năng” vì thế đang được tìm nhiều trên Google. Bài viết tóm tắt các con số chính, giải thích công nghệ này bằng ngôn ngữ dễ hiểu và so sánh với dự án Bác Ái để người đọc hình dung quy mô.
Thủy điện tích năng Đông Phù Yên: 6 con số chính
Theo Tiền Phong và CafeF (dẫn Nhịp sống thị trường), dự án do Công ty TNHH Xuân Thiện Ninh Bình làm chủ đầu tư. Các thông số đáng chú ý:
Đọc thêm:
| Hạng mục | Thông số |
|---|---|
| Tổng vốn đầu tư | Gần 28.000 tỷ đồng |
| Công suất thiết kế | 1.200 MW (giai đoạn 1: 900 MW, giai đoạn 2: 300 MW) |
| Sản lượng dự kiến | Khoảng 1,5 tỷ kWh điện mỗi năm |
| Diện tích đất | Trên 425 ha: hơn 414 ha ở xã Mường Bang, 10,3 ha ở xã Mường Cơi |
| Đất tái định cư | Khoảng 15 ha tại bản Lằn, xã Mường Bang |
| Tiến độ | Khởi công dự kiến 15/11/2026; giai đoạn 1 từ quý I/2027 đến 2030; giai đoạn 2 từ quý I/2031, xong năm 2032 |
Điểm khác biệt so với nhiều nhà máy thủy điện khác là dự án được định hướng kết hợp du lịch sinh thái, trong đó có thiết kế tuyến cáp treo bắc qua hồ để khai thác cảnh quan lòng hồ.
Thủy điện tích năng là gì? Giải thích dễ hiểu
Có thể hình dung thủy điện tích năng như một “cục pin nước” khổng lồ. Nhà máy có hai hồ: một hồ thấp và một hồ cao trên núi.
- Giờ thấp điểm (ban đêm, hoặc buổi trưa khi điện mặt trời dư thừa): dùng điện giá rẻ để bơm nước từ hồ thấp lên hồ cao.
- Giờ cao điểm (chiều tối, khi các gia đình bật điều hòa, nấu cơm): xả nước từ hồ cao xuống qua tua-bin để phát điện.
Khác thủy điện thông thường, nhà máy loại này không phụ thuộc hoàn toàn vào lượng nước sông suối tự nhiên mà chủ động chọn giờ phát điện. Theo lãnh đạo tỉnh Sơn La, công trình giúp giảm áp lực phải huy động các nguồn điện chi phí cao lúc cao điểm, đồng thời hấp thụ phần điện gió, điện mặt trời dư thừa thay vì phải cắt giảm.
So sánh Đông Phù Yên với thủy điện tích năng Bác Ái
Bác Ái (nay thuộc tỉnh Khánh Hòa) là công trình thủy điện tích năng đầu tiên của Việt Nam, do Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) làm chủ đầu tư. Đặt hai dự án cạnh nhau:
| Tiêu chí | Đông Phù Yên (Sơn La) | Bác Ái (Khánh Hòa) |
|---|---|---|
| Chủ đầu tư | Công ty TNHH Xuân Thiện Ninh Bình (tư nhân) | EVN (nhà nước) |
| Công suất | 1.200 MW | 1.200 MW (4 tổ máy) |
| Vốn đầu tư | Gần 28.000 tỷ đồng | Hơn 21.000 tỷ đồng |
| Tình trạng | Dự kiến khởi công 15/11/2026 | Đang đào hầm, thi công nhà máy ngầm |
| Điểm riêng | Kết hợp du lịch, cáp treo qua hồ | Công trình thủy điện tích năng đầu tiên của Việt Nam |
Như vậy, nếu đúng tiến độ, cả nước sẽ có hai “cục pin nước” cùng cỡ 1.200 MW, một ở miền Trung, một ở miền Bắc. Để thấy nhu cầu, theo Tiền Phong, 10 tháng đầu năm 2026 sản lượng điện toàn hệ thống đạt 297,4 tỷ kWh và EVN đã phải lên phương án ứng phó nguy cơ thiếu công suất giờ cao điểm.
Dự án tác động gì tới người dân và đất đai Sơn La?
Theo Tiền Phong, xã Mường Bang đã hoàn thành kiểm đếm đất đai, tài sản, cây trồng của 70 hộ gia đình, cá nhân và tổ chức trên diện tích khoảng 70,8 ha thuộc giai đoạn 1. Người dân các bản Chiềng Manh, Nguồn, Tường Lang và Lằn được ghi nhận đồng thuận với chủ trương. Xã cũng đã rà soát, bổ sung quy hoạch chung đến năm 2045.
Tuy vậy, dự án vẫn đang chờ Bộ Công Thương thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, và các thủ tục đánh giá tác động môi trường, đất đai, lâm nghiệp còn đang hoàn thiện. Người quan tâm đất đai quanh khu vực nên theo dõi thông tin chính thức từ UBND tỉnh Sơn La, tránh tin đồn “sốt đất” theo dự án. Cùng chủ đề hạ tầng miền Bắc, bạn có thể đọc thêm về đường Hồ Sen – Quán Mau 1.244 tỷ ở Hải Phòng.
Câu hỏi thường gặp
Thủy điện tích năng Đông Phù Yên khởi công khi nào?
Dự kiến ngày 15/11/2026. Giai đoạn 1 (900 MW) thi công từ quý I/2027 đến năm 2030, giai đoạn 2 (300 MW) hoàn thành năm 2032.
Thủy điện tích năng Đông Phù Yên ở đâu?
Dự án nằm chủ yếu ở xã Mường Bang (hơn 414 ha) và một phần xã Mường Cơi (10,3 ha), tỉnh Sơn La.
Thủy điện tích năng khác thủy điện thường thế nào?
Nhà máy dùng điện giờ thấp điểm bơm nước lên hồ cao, rồi xả xuống phát điện giờ cao điểm, nên chủ động thời gian phát điện, không phụ thuộc hoàn toàn vào nước sông.
Nguồn tham khảo: Báo Tiền Phong, CafeF (theo Nhịp sống thị trường), VietnamPlus/TTXVN (số liệu dự án Bác Ái). Bảng so sánh do tinnews247 tổng hợp.
Ảnh bìa: Galgenbichlspeicher with Kölnbreinsperre – Manuel Egger, giấy phép CC BY-SA 3.0, qua Wikimedia Commons (đã cắt cúp).
